W 2025 roku zespoły Lekarzy bez Granic odpowiadały na najpilniejsze kryzysy humanitarnych na świecie. Przedstawiamy różne oblicza niesionej przez nas pomocy.
Nasze zespoły niezmiennie zapewniały ratującą życie opiekę medyczną wszędzie tam, gdzie była potrzebna – w strefach konfliktów, wzdłuż szlaków migracyjnych, czy na obszarach dotkniętych epidemiami.
Ten wybór zdjęć ukazuje zarówno momenty trudne, jak i siłę osób, którym pomagamy, oraz naszego personelu. Zdjęcia przypominają nam, że dawanie świadectwa to nie tylko dokumentowanie cierpienia, ale także budowanie ludzkiej więzi.
Wypowiedź Draginji Nadaždin
– 2025 rok upłynął w dużym stopniu pod znakiem niesienia pomocy w niestabilnych warunkach wojennych. Migawki z tych konfliktów, ukazane na zdjęciach, są przejmujące. Zbombardowany szpital w Sudanie Południowym. Personel medyczny nocujący – ze względów bezpieczeństwa – w szpitalnych piwnicach w Chersoniu w Ukrainie. Rodziny uciekające, czasem pieszo, przed brutalną przemocą w Sudanie. Mężczyzna w Gazie próbujący ujść cało z punktu dystrybucji żywności z jednym pudełkiem w rękach. Za jego plecami widzimy czysty chaos. To sceny, które w połowie 2025 roku stały się codziennością tych, którzy ryzykując własnym życiem, chcieli zapewnić bliskim jedzenie w Gazie, w której żywności było coraz mniej. Tzw. Gaza Humanitarian Foundation i jej łamiące wszelkie humanitarne zasady działania opisaliśmy latem w raporcie „Zorganizowane zabijanie”.
2025 rok upłynął jednak też pod znakiem jedności. W mijającym roku nasze zespoły wyszły na ulice w wielu miastach świata, domagając się natychmiastowego zawieszenia broni i ochrony misji medycznej w Gazie. Nasz zespół wrócił na Morze Śródziemne, gdzie ponownie będziemy pomagać ludziom, uciekającym z Libii czy Tunezji, którzy znajdą się w niebezpieczeństwie.
2025 rok ma twarz nieugiętych, oddanych pracowniczek i pracowników humanitarnych. Jedną z nich jest Meskerem Mulugeta, położna, która mimo wszelkich przeciwności losu przyjmuje na świat dzieci w szpitalu w Al Dżunajnie w Sudanie. Niech będzie dla nas inspiracją, aby w nowym roku pamiętać o ludziach w potrzebie i naszym człowieczeństwie – komentuje Draginja Nadaždin, dyrektorka generalna Lekarzy bez Granic w Polsce.
Grudzień 2024 – styczeń 2025
Rehab Musa trzyma swoje pierwsze dziecko po wizycie kontrolnej u lekarza w ośrodku zdrowia prowadzonym przez Lekarzy bez Granic w obozie dla osób przesiedlonych Kalma w Darfurze Południowym. Sudan, grudzień 2024 Trzy dni po wejściu w życie zawieszenia broni mężczyźni usuwają gruzy wewnątrz szpitala Emiratów w Rafah. Po 15 miesiącach wojny prowadzonej przez Izrael w Strefie Gazy osoby zmuszone do ucieczki próbują wrócić do domów i odbudować Rafah, które zostało obrócone w ruinę. Palestyna, styczeń 2025 Aisha Ibrahim towarzyszy swojej mamie podczas wizyty w klinice mobilnej w Atam, prowadzonej przez Lekarzy bez Granic dla osób zmuszonych do ucieczki przed wojną w Sudanie. Sudan Południowy, styczeń 2025Ludzie przypływają łodziami do portu Kituku nad jeziorem Kiwu po ucieczce przed trwającymi walkami w prowincjach Kiwu Północne i Kiwu Południowe. Demokratyczna Republika Konga, styczeń 2025Mężczyzna wspina się na wagon pociągu towarowego – to częsty sposób przemieszczania się osób na środkowoamerykańskim szlaku migracyjnym między Ameryką Południową a granicą USA z Meksykiem. Niedawne komunikaty migracyjne nowego rządu USA pogłębiły niepewność i poczucie zagrożenia wśród setek tysięcy osób w drodze, a zespoły Lekarzy bez Granic w Meksyku już obserwują wpływ decyzji politycznych na zdrowie psychiczne tych osób. Meksyk, styczeń 2025 Pracownicy i pracowniczki szpitala Kyeshero w Gomie analizują zdjęcie rentgenowskie pacjenta z kulą, która utknęła w barku. W okolicy niedawno wybuchły walki. Demokratyczna Republika Konga, styczeń 2025
Hortense (po lewej) podaje swoje nowo narodzone dziecko Melanie (po prawej), która jest w szóstym miesiącu ciąży. Obie czekają na konsultację w ośrodku zdrowia w Klouékanmè. Trzy dni wcześniej Hortense urodziła córkę samodzielnie, w domu. Benin, styczeń 2025
Luty 2025
Zespoły promocji zdrowia Lekarzy bez Granic rozmawiają z ludźmi w obozie dla osób przesiedlonych Kashaka na zachód od Gomy, aby poznać ich potrzeby. Demokratyczna Republika Konga, luty 2025 Mieszkańcy obozu dla osób przesiedlonych Kashaka przenoszą swoje schronienia, aby uniknąć kradzieży i grabieży w nocy. Demokratyczna Republika Konga, luty 2025 Mama z dzieckiem na rękach korzysta z konsultacji w klinice mobilnej Lekarzy bez Granic, jednej z kilku uruchomionych w odległych miejscowościach w Kiwu Północnym, aby wspierać osoby przesiedlone z obozów w Gomie, które wróciły do swoich wiosek. Demokratyczna Republika Konga, luty 2025 Dr Michael Keremeji, dyrektor ds. sytuacji kryzysowych w ministerstwie zdrowia, i dr Florian D. Mwabesa, lekarz Lekarzy bez Granic, sprawdzają salę pacjenta z podejrzeniem zakażenia wirusem Marburg. W ramach wsparcia udzielanego przez Lekarzy bez Granic podczas tego ogniska choroby nasze zespoły zbudowały sale z dużymi oknami, aby personel medyczny mógł obserwować pacjentów bez narażania się, a ich bliscy mieli z nimi kontakt wzrokowy. Tanzania, luty 2025 Kobieta nabiera wodę ze zbiornika w Jerbanie. Nieuzdatniona woda może prowadzić do ciężkich chorób żołądkowo-jelitowych. Sudan Południowy, luty 2025 Zespół medyczny Lekarzy bez Granic w Atam udziela pilnej pomocy pacjentowi przywiezionemu wozem ciągniętym przez osła. Lekarze bez Granic są jedyną organizacją medyczną obecną w tym rejonie. Później pacjent został przewieziony karetką do Renk. Sudan Południowy, luty 2025 Pranie suszy się na prowizorycznej lince rozwieszonej w gruzach zniszczonego domu w Bajt Lahiji, gdzie mieszka palestyńska rodzina. Palestyna, luty 2025
Beatrice z Sierra Leone siedzi w mieszkaniu, które dzieli z trzema innymi migrantkami w południowej dzielnicy Bejrutu. Cztery miesiące wcześniej złamała obie kostki, próbując ratować się przed izraelskim nalotem. Liban, luty 2025
Zespół promocji zdrowia Lekarzy bez Granic rozmawia z mieszkańcami wioski Mondumil w ramach działań na rzecz wzmocnienia opieki zdrowotnej dla osób, które doświadczyły przemocy. Papua-Nowa Gwinea, luty 2025 Widok z lotu ptaka na panele słoneczne zainstalowane w szpitalu ogólnym w Zurmi. Dzięki panelom szpital jest mniej zależny od paliw kopalnych i ma niższy ślad węglowy, a jednocześnie na terenie placówki jest mniej hałasu, co poprawia samopoczucie pacjentów i personelu. Nigeria, luty 2025
Marzec 2025
Fizjoterapeuta porusza dłonią pacjenta z oparzeniami podczas sesji fizjoterapii w szpitalu Lekarzy bez Granic w Tabarre. Haiti, marzec 2025
Hanan i jej prawnuczka szukają ślazu wśród gruzów. Roślina, kiedyś tradycyjny składnik potraw, stała się ważnym źródłem pożywienia w warunkach niedoborów spowodowanych blokadą i trwającą wojną. Palestyna, marzec 2025John Chol Machar, fizjoterapeuta Lekarzy bez Granic, pomaga Davidowi Longarowi, który wpadł do wrzątku i doznał rozległych oparzeń, na oddziale fizjoterapii w szpitalu w Aweil wspieranym przez organizację. Sudan Południowy, marzec 2025
Kwiecień 2025
Pojazd Lekarzy bez Granic jedzie wąską, krętą, szutrową drogą w górzystym regionie w środkowej części prowincji Bamyan. Są w drodze do wspieranego przez organizację ośrodka zdrowia w dystrykcie Shibar. Afganistan, kwiecień 2025 Dr Samar Ismaiel prezentuje protezy używane przez osoby w trakcie rekonwalescencji w szpitalu chirurgii rekonstrukcyjnej w Ammanie. Jordania, kwiecień 2025
Noworodek otrzymuje opiekę na oddziale intensywnej terapii noworodka w szpitalu Al-Salam. Jemen, kwiecień 2025 Klasztor zbudowany na palach nad wodą jeziora Inle zawalił się po trzęsieniu ziemi o magnitudzie 7.7, które nastąpiło 28 marca. Mjanma, kwiecień 2025 Rodzina, zmuszona do kolejnej przeprowadzki z powodu trwającego konfliktu w rejonie Tawila, niesie swoje rzeczy ze sobą. Sudan, kwiecień 2025
Maj 2025
Małe dziecko bawi się lalkami na oddziale oparzeń Lekarzy bez Granic w szpitalu Nasser. Zostało poważnie poparzone w izraelskim nalocie na namiot rodziny w Al-Mawasi. W nalocie zginęła jego mama i dwoje rodzeństwa. Proces zdrowienia jest utrudniony przez brak odpowiedniego pożywienia i białka, które są niedostępne z powodu izraelskiej blokady Strefy Gazy. Palestyna, maj 2025Dym unosi się nad szpitalem Lekarzy bez Granic w Old Fangak po celowym bombardowaniu placówki. Sudan Południowy, maj 2025
Samochód i budynki zniszczone przez wojnę stoją opuszczone w Hamuriji we Wschodniej Gucie. Syria, maj 2025 Pacjenci czekają na konsultację w klinice mobilnej Lekarzy bez Granic w Hamuriji we Wschodniej Gucie. Zespoły Lekarzy bez Granic wróciły na ten obszar na obrzeżach Damaszku na początku roku po raz pierwszy od ponad dekady. Syria, maj 2025 Aminata Koroma (po lewej) i Momoh Sao (w środku) badają sześciomiesięcznego Ogar Boimę, podczas gdy jego mama, Fatmata Gbassay (po prawej), przygląda się temu na izbie przyjęć szpitala matki i dziecka Lekarzy bez Granic w dystrykcie Kenema. Sierra Leone, maj 2025Ludzie gromadzą się na brzegach rzeki Baro. Uchodźcy z Sudanu Południowego, którzy przebywali w Burbieye w Etiopii, przygotowują się do przeniesienia do Mattar w regionie Gambella z powodu trwającego konfliktu. Etiopia, maj 2025 Shofi Mohammad w trakcie leczenia ropni na izbie przyjęć szpitala Lekarzy bez Granic w Kutupalong. Kiedy lekarka Hasna Hena Mou i asystent medyczny Rajib Mazumdar wykonują nacięcie i drenaż, ojciec chłopca, Anas Mohammad, stara się go uspokoić. Bangladesz, maj 2025Ershadullah, uchodźca Rohingja, który uciekł z Mjanmy w 2017 roku, chroni się pod parasolem podczas ulewy przy punkcie wodnym Lekarzy bez Granic w obozie Kutupalong. Bangladesz, maj 2025Walid z najmłodszym synem stoją przed schronieniem w obozie Al-Kuwaiti w prowincji Idlib. Od obalenia reżimu Asada na początku grudnia 2024 roku tysiące rodzin przesiedlonych próbowało wrócić do domów, lecz bez powodzenia. Gdy Walid z rodziną wrócili kilka tygodni temu do swojej wioski, zastali puste ruiny najeżone pozostałościami min przeciwpiechotnych. Syria, maj 2025 Przesiedlona kobieta zbiera pranie, które suszyła na dachu małego schronienia. Skrajna przemoc w różnych dzielnicach Port-au-Prince zmusiła ludzi do opuszczenia domów. Haiti, maj 2025Nadia Ishfaq Nahvi, koordynatorka opieki psychologicznej Lekarzy bez Granic, zbiera i suszy kwiaty, z których tworzy artystyczne kolaże. Ta wrażliwość na piękno i zachowywanie kruchych rzeczy odzwierciedla jej podejście do pacjentów – dostrzeganie wartości w tym, co inni mogą przeoczyć, oraz wzmacnianie tego, co już istnieje. Indie, maj 2025
Czerwiec 2025
W Genewie, uznawanej za bastion pokoju i dyplomacji międzynarodowej, pracownicy i pracowniczki Lekarzy bez Granic gromadzą się, aby wezwać rządy Szwajcarii i innych państw do działania w celu zakończenia oblężenia i przywrócenia zasad humanitarnych w Strefie Gazy. Szwajcaria, czerwiec 2025 Portret Fatimah, kobiety z Kabulu w Afganistanie, która dotarła do Grecji pięć lat temu po trudnej i niebezpiecznej podróży przez granice. Gdy wysiadła na brzegu Lesbos bez żadnych rzeczy, telefonu i pewności co do przyszłości, pierwszym krokiem w nowym życiu było poproszenie nieznajomego, by zadzwonił do jej męża. Dziś Fatimah mieszka w Grecji z rodziną i z determinacją łączy pracę, macierzyństwo i naukę. Grecja, czerwiec 2025 Rodzeństwo Ayman i Amani, przesiedlone z obozu Zamzam w Darfurze, bawi się w prowizorycznym schronieniu pod drzewem w obozie tranzytowym Tine. Czad, czerwiec 2025Emad z żoną i trzema córkami patrzą na morze na plaży w Marsylii. Emad przez dziewięć lat pracował dla Lekarzy bez Granic w Gazie jako lider zespołu medycznego i kierownik działań pielęgniarskich. Jego rodzina została ewakuowana z Gazy do Francji w marcu 2025 roku. Jedna z jego córek ma wadę serca i jeszcze przed wojną czekała na ewakuację medyczną. Francja, czerwiec 2025Dziecko stoi na szczycie wzgórza w obozie dla uchodźców Kutupalong, którego zbocza zostały rozmyte i zniszczone przez osuwiska wywołane deszczami monsunowymi i powodziami. Wcześniej stały tu schronienia, ale zostały zniszczone w osuwisku i dziś teren pozostaje niezamieszkany i niebezpieczny. Bangladesz, czerwiec 2025 Amina (po prawej) ukrywa śmiech, siedząc obok mamy na oddziale szpitala regionalnego w Bay, podczas jednej z regularnych wizyt kontrolnych związanych z leczeniem cukrzycy typu 1. Somalia, czerwiec 2025
Lipiec 2025
Pacjentka stoi między namiotami przeznaczonymi do przyjmowania osób, które doświadczyły przemocy seksualnej oraz do sprawowania opieki w zakresie zdrowia kobiet w ośrodku Mugunga 3 w Gomie. Demokratyczna Republika Konga, lipiec 2025 Mężczyzna odchodzi z pakunkami wśród chaosu w punkcie dystrybucji prowadzonej przez tzw. Gaza Humanitarian Foundation w Netzarim. Palestyńczycy ryzykują życie, aby dostać odrobinę jedzenia z tych punktów, zlokalizowanych w strefach pod kontrolą izraelskiego wojska i „zabezpieczanych” przez uzbrojonych prywatnych kontraktorów z USA. Palestyna, lipiec 2025
Łóżka stoją w rzędzie w korytarzu piwnicy jednego ze szpitali w Dnieprze. Linia frontu przebiega nie dalej niż 10 kilometrów stąd, a sytuacja zmusza zespoły Lekarzy bez Granic do spania w piwnicy budynku. Ukraina, lipiec 2025 Pracownik Lekarzy bez Granic udziela konsultacji przesiedlonej kobiecie w ramach działań kliniki mobilnej. Osoby z terenów przyfrontowych trafiają do centrum tranzytowego dla osób wewnętrznie przesiedlonych w obwodzie dniepropetrowskim i zwykle spędzają tam kilka dni, zanim ruszą dalej na zachód. Zespoły Lekarzy bez Granic odwiedzają to miejsce dwa razy w tygodniu, prowadząc konsultacje w zakresie chorób przewlekłych, ran wojennych i zdrowia psychicznego. Ukraina, lipiec 2025 Na oddziale pediatrycznym szpitala klinicznego w Al Dżunajnie dzieci biorą udział w zajęciach wsparcia psychicznego z wykorzystaniem balonów i zabawek. To rzadka chwila radości dla małych pacjentów i przesiedlonych rodzin żyjących w traumie wojny. Sudan, lipiec 2025Dwóch chłopców z Sudanu odpoczywa na skalistym wzgórzu z widokiem na rozległy obóz uchodźców Aboutengue, w którym schronienie znalazły dziesiątki tysięcy osób uciekających przed przemocą na tle etnicznym w Darfurze Zachodnim. Obóz, położony przy wschodniej granicy Czadu z Sudanem, stał się schronieniem po odnowieniu walk w 2023 roku, które zdewastowały miasta takie jak Al Dżunajna. Czad, lipiec 2025
Pracownicy i pracowniczki Lekarzy bez Granic oraz członkowie społeczności instalują zbiornik na wodę w obozie dla osób przesiedlonych TVET w Sheraro w regionie Tigraj. Tysiące osób zostało zmuszonych do ucieczki, a region został poważnie dotknięty dwuletnim konfliktem, który rozpoczął się w listopadzie 2020 roku. Etiopia, lipiec 2025
Sierpień 2025
Ola Al-Shaer trzyma na rękach ośmiomiesięczną córkę Nour z ciężkim ostrym niedożywieniem. Znajdują się w przychodni Attar Lekarzy bez Granic w Chan Junus. Ola szuka dla Nour pomocy medycznej w sytuacji trwającej blokady i narastającego niedożywienia w Strefie Gazy. Palestyna, sierpień 2025
Chirurdzy w szpitalu referencyjnym w Rutshuru zajmują się młodym pacjentem z ranę postrzałową. Demokratyczna Republika Konga, sierpień 2025 Ludzie idą drogą w prowincji Cabo Delgado, która doświadcza zarówno konfliktu, jak i klęsk żywiołowych. Społeczności są wielokrotnie zmuszane do ucieczki i żyją z ciągłą traumą utraty domów i środków do życia. Mozambik, sierpień 2025 Meskerem Mulugeta (po prawej), położna, właśnie pomogła przy narodzinach zdrowego dziecka w szpitalu klinicznym w Al Dżunajnie. Sudan, sierpień 2025Zniszczony budynek stoi jako świadectwo krótkiej, lecz brutalnej wojny, jaką Izrael prowadził w części Libanu, pozostawiając rozległe zniszczenia i potęgując skutki trwającego kryzysu gospodarczego. Liban, sierpień 2025
Wrzesień 2025
Zespół Lekarzy bez Granic przygotowuje się do uruchomienia przychodni w obozie Patang, do którego przenosi się 1000 rodzin po trzęsieniu ziemi o magnitudzie 6,0, jakie nawiedziło ten obszar 31 sierpnia. Afganistan, wrzesień 2025W czasie obrad Zgromadzenia Ogólnego ONZ pracownicy i sojusznicy Lekarzy bez Granic gromadzą się przed siedzibą ONZ w Nowym Jorku, wzywając światowych przywódców do podjęcia działań i zakończenia ludobójstwa w Strefie Gazy. USA, wrzesień 2025 Mieszkańcy Mparambo noszą wodę z rzeki Nyakagunda na potrzeby codziennego użytku z powodu braku dostępu do wody pitnej. Miejscowość odnotowuje znaczną liczbę przypadków cholery. Burundi, wrzesień 2025 Widok ośrodka recepcyjnego dla nieletnich osób migranckich w Agrigento. Włochy, wrzesień 2025Pracownicy i pracowniczki Lekarzy bez Granic weryfikują dane podczas dystrybucji żywności i pakietów higienicznych w Adré. Czad, wrzesień 2025Ludzie gromadzą się pod drzewem przed ośrodkiem zdrowia Première Urgence, aby otrzymać szczepienie przeciwko cholerze. Czad, wrzesień 2025Rose Muthami pokazuje blizny po przebyciu zakażenia mpox, z którego została skutecznie wyleczona. Kenia, wrzesień 2025Zespół Lekarzy bez Granic przygotowuje się do uruchomienia przychodni w obozie Patang, do którego przenosi się 1000 rodzin po trzęsieniu ziemi o magnitudzie 6,0, jakie nawiedziło ten obszar 31 sierpnia. Afganistan, wrzesień 2025 Pracownik szpitala Boost wspieranego przez Lekarzy bez Granic przegląda dokumentację w pokoju wypełnionym kartotekami pacjentów ułożonymi według daty. Afganistan, wrzesień 2025Członkini zespołu promocji zdrowia Lekarzy bez Granic trzyma na rękach Zahraa, małe dziecko, które przychodzi na wizyty kontrolne do ośrodka zdrowia Al-Mahdi w dzielnicy Sadr City. Zespół działa na rzecz podnoszenia świadomości i prowadzi badania przesiewowe w kierunku gruźlicy wśród rodzin w społeczności. Irak, wrzesień 2025
Październik 2025
Tłum, w tym pracownicy i pracowniczki Lekarzy bez Granic, gromadzi się na zewnątrz szpitala Nassera, gdy ciało Abeda El Hameeda Qaradayi jest przenoszone do karetki, która zawiezie je na cmentarz. Abed, pracownik Lekarzy bez Granic od 18 lat i kierownik działań fizjoterapeutycznych w Gazie, został zabity wraz z innym naszym współpracownikiem, Omarem Hayekiem, w ataku izraelskich sił na ulicy, na której czekali na autobus do pracy. Od października 2023 roku w Gazie zostało zabitych 15 pracowników lekarzy bez Granic, w tym Omar i Abed. Palestyna, październik 2025Bassel trzyma na rękach swoich synów: dziewięciomiesięcznego Mohammeda i dwuipółletniego Ibrahima, podczas gdy jego żona masuje amputowaną nogę, aby złagodzić ból fantomowy. Rodzina mieszka w namiocie dla osób przesiedlonych w Al-Mawasi w Chan Junus po ucieczce z domu w Rafah. Bassel stracił nogę po postrzale, gdy próbował dotrzeć po pomoc do punktu dystrybucji. Palestyna, październik 2025
Pojazdy Lekarzy bez Granic pokonują osuwiska i błotniste drogi, aby dotrzeć do odizolowanych społeczności w górach stanu Hidalgo. Meksyk, październik 2025
Listopad 2025
Pielęgniarka sprawdza kroplówkę u pacjenta na oddziale leczenia błonicy w szpitalu chorób zakaźnych w Kano. Nigeria, listopad 2025Mieszkaniec pomaga odsunąć uszkodzone, niepodłączone przewody energetyczne, aby umożliwić przejazd ciężarówce z wodą Lekarzy bez Granic. Zespoły organizacji niosą pomoc po zniszczeniach spowodowanych przez huragan piątej kategorii Melissa. Jamajka, listopad 2025Zespół Lekarzy bez Granic przyjmuje na pokład nowego statku poszukiwawczo-ratunkowego Oyvon grupę 27 osób, którym groziło utonięcie na pontonie. Następnego ranka wszystkie osoby zostały bezpiecznie wysadzone na Lampedusie we Włoszech. Morze Śródziemne, listopad 2025