Matka rocznej dziewczynki, która trafiła w stanie ciężkiego niedożywienia i nieprzytomności na oddział intensywnej terapii szpitala w Tawili, trzyma ją za rękę. Północny Darfur, Sudan, październik 2025.
© Aurélie Lécrivain/MSF
Matka rocznej dziewczynki, która trafiła w stanie ciężkiego niedożywienia i nieprzytomności na oddział intensywnej terapii szpitala w Tawili, trzyma ją za rękę. Północny Darfur, Sudan, październik 2025.

Sudan: ludzie zmagają się ze skrajnym niedożywieniem

Wśród dzieci do 5. roku życia, które dotarły do Tawili mmiędzy 27 października a 3 listopada, przytłaczającą większość miała ostre niedożywienie. Wysokie wskaźniki niedożywienia widać w całym Sudanie.

Nasze zespoły w Tawili obserwują skrajne przypadki ostrego niedożywienia. Są one dowodem na obecnie najpoważniejszy kryzys niedożywienia, jaki dotknął Sudan od początku wojny [w 2023 roku]

Przerażające wskaźniki niedożywienia u pacjentów w Tawili

Od miesięcy zespoły Lekarzy bez Granic w Tawili leczyły niedożywienie u osób zmuszonych do ucieczki z Al-Faszir. Jednak obecne wskaźniki niedożywienia są porażające.

Wśród dzieci poniżej 5. roku życia, które dotarły do Tawili między 27 października (kiedy RSF przejęło kontrolę nad Al-Faszir) a 3 listopada, ponad 70 procent miało ostre niedożywienie, a 35 procent – ciężkie ostre niedożywienie. Jednocześnie 60 procent z 1130 przebadanych dorosłych było ostro niedożywionych. A 37 procent spośród nich miało ciężkie ostre niedożywienie. Wskaźniki niedożywienia są jeszcze wyższe wśród kobiet w ciąży i karmiących piersią. 

Ustalenia Lekarzy bez Granic potwierdzają obawy, że mieszkańcy Al-Faszir doświadczyli głodu, kiedy przez ponad 500 dni trwało oblężenie miasta. Wyniki te pokrywają się również z najnowszym raportem Integrated Food Security Phase Classification (IPC). Raport ten skazuje na występowanie głodu zarówno w Al-Faszir, jak i w oddalonym o ponad 800 km Kadugli. 

Pracownik Lekarzy bez Granic mierzy obwód ramienia (MUAC) 2-letniej Nouran Abdallah, która 11 października uciekła wraz z rodziną z Al-Faszir. Pomiar wykazał umiarkowane ostre niedożywienie; dziewczynka zostanie objęta programem kliniki MAM w obozie dla przesiedleńców Dabaniera. Północny Darfur, Sudan, październik 2025.
Pracownik Lekarzy bez Granic mierzy obwód ramienia (MUAC) 2-letniej Nouran Abdallah, która 11 października uciekła wraz z rodziną z Al-Faszir. Pomiar wykazał umiarkowane ostre niedożywienie; dziewczynka zostanie objęta programem kliniki MAM w obozie dla osób przesiedlonych Dabaniera w Darfurze Północnym. Sudan, 2025

W Al-Faszir ludzie sięgają po paszę dla zwierząt

Osoby, które dotarły do Tawili, przekazywały zespołom Lekarzy bez Granic, że życie w Al-Faszir stało się nie do zniesienia. Mówiły o braku dostępu do żywności: kuchnie społeczne przestały działać, pomoc humanitarna była blokowana, a targowiska zostały ostrzelane i spustoszone. We wrześniu 7 kg prosa kosztowało 500 000 SDG (208 USD), a 1 kg cukru – 130 000 SDG (54 USD). 

W desperacji ludzie nie mieli innego wyjścia niż przetwarzać paszę dla zwierząt na ludzkie jedzenie. – Byliśmy tak głodni, że zaczęliśmy jeść ambaz (paszę). Na początku była darmowa, później musieliśmy płacić 20 000 SDG za 1,5 kg (8 USD), a w czerwcu cena ta wzrosła do 50 000 SDG (20 USD) – powiedziała zespołom w Darfurze Północnym jedna z kobiet, która uciekła z Al-Faszir. 

Osoby próbujące wnieść żywność do Al-Faszir były ostrzeliwane przez RSF. Dziesiątki osób, którym udało się przetrwać, dotarły do Tawili, gdzie otrzymali pomoc medyczną od Lekarzy bez Granic. 

– Mój kuzyn zaginął w czerwcu, kiedy po raz pierwszy próbował przynieść jedzenie. Od tamtej pory nie mamy żadnych wiadomości. Przy wyjeździe z Al-Faszir natknęli się na bojowników RSF na motocyklach, którzy zaczęli do nich strzelać – opowiada kobieta, która uciekła z miasta w październiku. 

Lekarze bez Granic obawiają się, że wiele osób w Al-Faszir i okolicach wciąż jest więzionych, przetrzymywanych dla okupu i pozbawionych możliwości ucieczki. RSF i ich sojusznicy muszą zaprzestać masowych okrucieństw i zapewnić bezpieczne przejście osobom, które próbują się ewakuować. 

Giulia Chiopris, pediatra Lekarzy bez Granic w szpitalu w Tawili, wraz z zespołem udziela pomocy medycznej rocznej dziewczynce cierpiącej na poważne niedożywienie na oddziale intensywnej terapii szpitala. Dziewczynka trafiła do szpitala w stanie nieprzytomności. Północny Darfur, Sudan, październik 2025.
Giulia Chiopris, pediatra Lekarzy bez Granic w szpitalu w Tawili, wraz z zespołem udziela pomocy medycznej rocznej dziewczynce cierpiącej na poważne niedożywienie na oddziale intensywnej terapii szpitala. Dziewczynka trafiła do szpitala w stanie nieprzytomności. Sudan, 2025

Wysokie wskaźniki niedożywienia w całym Sudanie

Trudności ludzi nie kończą się po dotarciu do Tawili. Od początku roku połowa z 6 500 kobiet w ciąży, które objęliśmy opieką przedporodową, była ostro niedożywiona. Wśród nich 15 procent miało ciężkie niedożywienie, a 35 procent umiarkowane. To oznacza poważne zagrożenie, że ich dzieci urodzą się z niedowagą lub będą niedożywione. 

Poza Al-Faszir zespoły Lekarzy bez Granic w całym Sudanie obserwują w ostatnich miesiącach pogorszenie stanu odżywienia dzieci. Kryzys jest napędzany przez wiele nakładających się czynników. To między innymi wina zbyt małej ilości żywności, chorób, braku bezpieczeństwa i możliwości utrzymania się oraz niebezpiecznych warunków życia. 

– W całym Sudanie można zrobić więcej, aby zmniejszyć cierpienie spowodowane niedożywieniem. Apelujemy do wszystkich stron konfliktu o umożliwienie organizacjom humanitarnym bezpiecznego i swobodnego dostępu, tak aby można było zwiększyć zakres działań i ograniczyć ten kryzys – mówi Myriam Laaroussi, koordynatorka ds. sytuacji kryzysowych w Lekarzy bez Granic. 

 Wpłać darowiznę na działania Lekarzy bez Granic

Ludzie muszą się przesiedlać bez środków do życia

Przesiedlenia – zarówno w obrębie Sudanu, jak i z innych krajów – również mają znaczący wpływ na poziom niedożywienia. W stanie Nil Błękitny na wschodzie Sudanu napływ osób od czerwca powracających z Sudanu Południowego obciążył do granic możliwości i tak ograniczone zasoby. Tysiące rodzin mieszka w prowizorycznych obozach, bez dostępu do czystej wody, żywności czy usług sanitarnych, co przyczyniło się do wybuchu epidemii cholery. Liczba możliwych do uniknięcia zgonów wśród dzieci gwałtownie rośnie. Między lipcem a wrześniem w szpitalu w Damazin Lekarze bez Granic leczyli 1 950 dzieci z ciężkim niedożywieniem. 100 z nich zmarło – wiele w wyniku jednoczesnego zakażenia cholerą i stanu ostrego niedożywienia.  

Nawet kiedy ludzie mogą wrócić do swoich domów po przesiedleniu, często mierzą się z ogromnymi wyzwaniami. Po powrocie ludzie nie mogą znaleźć pożywienia lub ich na nie nie stać, albo nie mają dostępu do opieki medycznej. W stanie Chartum od czerwca wzrósł poziom niedożywienia, kiedy ponad 700 000 osób wróciło do zniszczonych wojną dzielnic, w których możliwości uzyskania wody i pomocy medycznej są minimalne. W szpital Al Buluk w Omdurmanie przyjęto we wrześniu 351 osób z niedożywieniem. A w szpitalu Al Banjadeed w Chartumie 46 procent dzieci badanych podczas konsultacji było niedożywionych. Odpowiedź humanitarna w Chartumie jest wciąż dalece niewystarczająca. Niewiele organizacji działa w regionie. Brakuje zarówno pilnego wsparcia, jak i długofalowych działań, prowadzących do odbudowy. 

Rzeczywista skala kryzysu jest zapewne o wiele większa niż ta, którą widać w raportach.

Bez zapewnienia przez walczące strony bezpiecznego i nieograniczonego dostępu do osób zagrożonych, wraz ze zwiększeniem finansowania i wsparcia humanitarnego ze strony organizacji międzynarodowych, coraz więcej dzieci będzie narażonych na przedłużający się kryzys niedożywienia w Sudanie.  

Dowiedz się więcej

Obrazy wysiedleń w okolicy Tawili. Sudan, kwiecień 2025.

Wojna w Sudanie

Wojna w Sudanie doprowadziła do obecnie największego na świecie kryzysu humanitarnego. Według szacunków OCHA ok. 30 milionów ludzi potrzebuje pomocy humanitarnej.
Więcej

News

7 marca 2026 roku uruchomiliśmy dodatkowe kliniki mobilne w Bejrucie i regionie Bekaa, aby zapewnić wsparcie osobom wewnętrznie przesiedlonym. Liban, 2026
iran

Eskalacja działań wojennych na Bliskim Wschodzie

Read more
Od 1 lutego zespoły Lekarzy bez Granic docierają do ludzi w północnej Gazie z pomoca medyczną poprzez kliniki mobilne. Strefa Gazy, luty 2025
Palestyna

Strefa Gazy: będziemy nieść pomoc tak długo, jak to możliwe

Read more
Katsa Juliana Shea, nasza specjalistka ds. promocji zdrowia opowiada o swojej pracy w Ukrainie: „móc powiedzieć «żyję» to najniżej zawieszona poprzeczka, a jednocześnie największe osiągnięcie”. Ukraina, 2025
ukraina

Ukraina: absurdy wojny oczami naszej pracowniczki

Read more
„Nawet po tylu latach mogłabym przejść się moją ulicą z zamkniętymi oczami” — opowiada Yuliia Murashkina. Już dwa razy zmuszona była zostawić dotychczasowe życie za sobą z powodu wojny. Za pierwszym razem, w 2014 roku, ona i jej rodzina opuścili Faszczówkę w obwodzie ługańskim. Przenieśli się do miasta Kreminna, ale po rozpoczęciu pełnoskalowej inwazji rosyjskiej w 2022 roku musieli ponownie uciekać. Ukraina, 2026
ukraina

Cztery lata pełnoskalowej wojny w Ukrainie

Read more
Nayef Al Homaini, psycholog Lekarzy bez Granic, podczas indywidualnej sesji z Abdelem Karimem, pacjentem cierpiącym na zaburzenia psychiczne, który od ponad 2 lat jest leczony i objęty opieką psychologiczną w przychodni Lekarzy bez Granic w mieście Hajjah. Co miesiąc odwiedza klinikę, aby kontynuować leczenie. Jemen, 2024 rok

Pracuj z nami w terenie: webinar dla psychiatrów już 10 lutego! 

Read more
Trzy dni po wejściu w życie zawieszenia broni mężczyźni usuwają gruzy wewnątrz szpitala Emiratów w Rafah. Po 15 miesiącach wojny prowadzonej przez Izrael w Strefie Gazy osoby zmuszone do ucieczki próbują wrócić do domów i odbudować Rafah, które zostało obrócone w ruinę. Palestyna, styczeń 2025
Palestyna

Rejestracja personelu a kontynuacja opieki zdrowotnej w Strefie Gazy [OŚWIADCZENIE]

Read more
Namiot rozstawiony przez służby ratunkowe w Kijowie. W tego typu namiotach ludzie mogą znaleźć schronienie, dostać ciepłe napoje, czy też naładować telefon w czasie ekstremalnych mrozów. Ukraina, 2026 rok.
ukraina

Przetrwać zimę w Ukrainie: ciągłe ataki rosyjskich sił zbrojnych na infrastrukturę energetyczną 

Read more
Nyawich Dabuol trzyma swoją córkę, Nyamal Kuol, na oddziale intensywnej terapii noworodkowej w szpitalu Ulang. Sudan Południowy, 2025
Sudan Południowy

Sudan Południowy: luki w opiece zdrowotnej zagrażają życiu w obliczu narastającej przemocy [RAPORT]

Read more
Zdjęcie archiwalne. Republika Środkowoafrykańska, 2020
Etiopia

Etiopia: Lekarze bez Granic publikują wewnętrzne ustalenia na temat zabójstwa trzech pracowników

Read more
Nour stoi w gabinecie do konsultacji niedożywienia w naszym podstawowym ośrodku zdrowotnym Attar w Chan Junus. Placówka jest przytłoczona liczbą matek i dzieci czekających na kontrolę, ponieważ wśród przesiedlonych osób wiele kobiet i dzieci ma zdiagnozowane niedożywienie. Strefa Gazy, 2025
Palestyna

Ryzyko zawieszenia rejestracji dla organizacji w Gazie [OŚWIADCZENIE]

Read more
Mężczyzna odchodzi z pakunkami wśród chaosu w punkcie dystrybucji prowadzonej przez tzw. Gaza Humanitarian Foundation w Netzarim. Palestyńczycy ryzykują życie, aby dostać odrobinę jedzenia z tych punktów, zlokalizowanych w strefach pod kontrolą izraelskiego wojska i „zabezpieczanych” przez uzbrojonych prywatnych kontraktorów z USA. Palestyna, lipiec 2025

2025 w zdjęciach

Read more

Srebrenica – trzydzieści lat później 

Read more
Nour stoi w gabinecie do konsultacji niedożywienia w naszym podstawowym ośrodku zdrowotnym Attar w Chan Junus. Placówka jest przytłoczona liczbą matek i dzieci czekających na kontrolę, ponieważ wśród przesiedlonych osób wiele kobiet i dzieci ma zdiagnozowane niedożywienie. Strefa Gazy, 2025
Palestyna

Strefa Gazy: izraelskie przepisy zagrażają działalności organizacji [OŚWIADCZENIE]

Read more
Wewnątrz Szpitala Klinicznego Al-Dżunajna, wspieranego przez Lekarzy bez Granic. Sudan, 2025
czad

Próbując przetrwać jutro. Fotoreportaż z Sudanu i Czadu

Read more
Pacjenci w szpitalu w Masisi dochodzą do siebie po operacjach. Demokratyczna Republika Konga, 2025
Demokratyczna Republika Konga

Przemoc w Demokratycznej Republice Konga [wystąpienie ONZ]

Read more
Omar siedzi ze swoim tatą, Mohammadem Al Hawajri, na placu zabaw w szpitalu chirurgii rekonstrukcyjnej Lekarzy bez Granic w Ammanie. Jordania, 2025
jordania

Strefa Gazy: ewakuacja medyczna 5-letniego Omara

Read more