Halyna jest ewakuowana pociągiem medycznym Lekarzy bez Granic. Pracuje w piekarni. Opowiadała, że podczas jej zmiany niedaleko piekarni wybuchł pocisk. Ukraina, 2022
© Hussein Amri/MSF
Halyna jest ewakuowana pociągiem medycznym Lekarzy bez Granic. Pracuje w piekarni. Opowiadała, że podczas jej zmiany niedaleko piekarni wybuchł pocisk. Ukraina, 2022

Ukraina

Wojna w Ukrainie: działania Lekarzy bez Granic

Zaktualizowano: 10.11.2022

Pod koniec lutego 2022 roku, po toczącym się od ośmiu lat konflikcie na wschodzie Ukrainy w obwodach donieckim i ługańskim, siły rosyjskie zaatakowały wiele miast na terenie całego kraju. Doprowadziło to do wybuchu wojny na pełną skalę.

 Zespoły Lekarzy bez Granic są obecne m.in. w Dnieprze, Iwano-Frankowsku, Kijowie, Lwowie, Mikołajewie, Odessie, Połtawie, Pokrowsku, Winnicy, Zaporożu i Żytomierzu.  

 Nasze zespoły zapewniają niezbędne zaopatrzenie i sprzęt medyczny oraz prowadzą szkolenia dla personelu medycznego z reagowania podczas wypadków masowych, chirurgii w kontekście wojennym oraz wsparcia w zakresie zdrowia psychicznego.  

Nasze zespoły prowadzą kliniki mobilne, docierając do osób pozbawionych dostępu do opieki medycznej. Zapewniają także wsparcie medyczne z zakresu zdrowia psychicznego (np. Pierwsza pomoc psychologiczna, konsultacje, sesje grupowe).  

Nasze zespoły przeprowadzają ewakuację medyczną pacjentów przy użyciu pociągu medycznego. Do 4 listopada Lekarze bez Granic ewakuowali już ponad 2000 pacjentów.    

Mapa działań Lekarzy bez Granic w Ukrainie (stan na 7.09.2022). 
Mapa działań Lekarzy bez Granic w Ukrainie (stan na 7.09.2022). 
Dr Joanne Liu, lekarka pediatrii

Nasilenie, skala i tempo wojny w Ukrainie wywołały ogromne cierpienie i potrzeby. Ukraiński system opieki zdrowotnej jest solidny, a jego możliwość sprostania wyzwaniom imponuje. Najlepsze, co możemy zrobić, to uważnie słuchać i zrozumieć, w jakich obszarach nasza pomoc może faktycznie stanowić wartość dodaną. Zidentyfikowaliśmy kilka kluczowych obszarów, gdzie nasze wsparcie medyczne i humanitarne może przynieść realne, praktyczne korzyści, czasem bezpośrednio przyczyniając się do ratowania życia.

Dr Joanne Liu, lekarka pediatrii 

Joanne Liu w latach 2013-2019 pełniła funkcję prezeski Lekarzy bez Granic.

Wpłać darowiznę na działania Lekarzy bez Granic

Ratujemy zdrowie i życie w ponad 70 krajach na świecie, w tym w Ukrainie. Wpłać teraz i wesprzyj nasze działania. Dziękujemy!

Działania Lekarzy bez Granic w Ukrainie w liczbach

  • Dostarczyliśmy

    800 ton 
    zaopatrzenia medycznego 

  • Pracuje z nami ponad

    700 osób
    na miejscu, w tym blisko 580 pracowników z Ukrainy

  • Ewakuowaliśmy pociągiem ponad

    2000 pacjentów
    ze wschodu Ukrainy do szpitali oddalonych od linii walk

Robimy to razem – sieć wsparcia w Charkowie

Nasze działania humanitarne od początku prowadzimy w porozumieniu i we współpracy z ukraińskimi partnerami: od ukraińskiego Ministerstwa Zdrowia, przez władze lokalne, Koleje Ukraińskie, lokalne ośrodki zdrowia i szpitale po społeczności lokalne. Wsłuchujemy się w zgłaszane potrzeby i staramy na nie odpowiadać, wykorzystując nasze doświadczenie, wiedzę i środki.  

W Ukrainie Lekarze bez Granic współpracują z setkami wolontariuszy, organizacji społecznych i nieformalnych grup

Współpraca Lekarzy bez Granic z lokalnymi partnerami

Wolontariusze i wolontariuszki, nieformalne grupy i organizacji społeczne niosą pomoc potrzebującym w Charkowie
Więcej
© Pavel Dorogoy

Ewakuacja pociągiem medycznym

Pociąg medyczny Lekarzy bez Granic, Ukraina, 2022.
Pociąg medyczny Lekarzy bez Granic

Pierwszą ewakuację medyczną Lekarze bez Granic przeprowadzili 1 kwietnia. Dziewięciu pacjentów, rannych w Mariupolu lub w okolicach, zostało przewiezionych z Zaporoża do szpitali we Lwowie. Pociąg składał się z dwóch wagonów wyposażonych jak podstawowy oddział szpitalny. Razem z pacjentami jechał dziewięcioosobowy zespół medyczny Lekarzy bez Granic.  

Obecnie do transportu pacjentów używamy specjalnie zaadaptowanego, bardziej zaawansowanego pociągu medycznego. Znajduje się w nim oddział szpitalny, oddział intensywnej terapii oraz wagony przeznaczone do produkcji prądu i tlenu. Pociąg służy do transportu pacjentów ze szpitali na wschodzie, blisko linii frontu, do szpitali oddalonych od walk.

Od 31 marca do 4 listopada Lekarze bez Granic przeprowadzili 65 transportów, przewożąc łącznie ponad 2000 pacjentów oraz ich rodziny i bliskich. 33 procent to pacjenci po urazach.

Zaopatrzenie medyczne w kryzysie

Od początku istniała wyraźna potrzeba dostarczenia właściwych artykułów medycznych do szpitali tak szybko, jak to możliwe. Zaczęło się od pilnych zgłoszeń od pracowników szpitali położonych blisko linii walk i bombardowań – potrzebowali zaopatrzenia i leków niezbędnych w chirurgii i przy leczeniu urazów oraz opatrywaniu ran. Później pojawiło się też zapotrzebowanie na leki na astmę, nadciśnienie, HIV, niedoczynność tarczycy i gruźlicę. 

Lekarze bez Granic otworzyli główny magazyn dystrybucyjny we Lwowie i następne w innych regionach kraju. Do tej pory Lekarze bez Granic dostarczyli do Ukrainy ponad 800 ton materiałów medycznych i pomocowych. Duża część została już wysłana do szpitali i innych placówek medycznych lub przekazana do Ministerstwa Zdrowia. 

Sprowadziliśmy oraz dystrybuujemy także artykuły pierwszej potrzeby, jak koce, śpiwory, ciepłe ubrania i środkami higieniczne (m.in. pasta i szczoteczki do zębów, mydło, ręczniki).  

Kijów

W okolicach Kijowa, m.in. w Hostomelu, zapewniamy dostęp do podstawowej opieki medycznej oraz opieki w zakresie zdrowia psychicznego w społecznościach dotkniętych tygodniami ciężkich walk. 

W lipcu w Kijowie rozpoczęliśmy działania związane z fizjoterapią w szpitalu Ministerstwa Spraw Wewnętrznych. 70 z 200 łóżek dla pacjentów urazowych jest przeznaczonych na fizjoterapię dla rannych w wyniku działań wojennych. Potrzeby opieki pooperacyjnej są ogromne. Duża liczba pacjentów może być zagrożona długofalowymi problemami z poruszaniem się, jeśli nie otrzymają odpowiedniej opieki.  

Fizjoterapeuci Lekarzy bez Granic pracują z lokalnym personelem medycznym i prowadzą szkolenia. Podobne działania fizjoterapeutyczne prowadzimy także w Winnicy. 

Zaporoże

W Zaporożu zapewniamy wsparcie ludziom, którzy docierają z Mariupola i innych obszarów, gdzie toczą się intensywne walki. Nasze zespoły prowadzą kliniki mobilne, w których można uzyskać konsultacje medyczne, skierowania medyczne w przypadku pacjentów w ciężkim stanie, pierwszą pomoc psychologiczną oraz otrzymać podstawowe artykuły pomocowe. Docieramy w ten sposób do ponad 30 ośrodków, gdzie przebywają osoby przesiedlone.  

Charków

Od września nasze zespoły były w stanie dotrzeć do ludzi w wioskach i miasteczkach, które wcześniej były niedostępne. Większość osób, które pozostały w regionie, to ludzie starsi, z przewlekłymi dolegliwościami zdrowotnymi lub osoby z niepełnosprawnościami, w tym mające problemy z poruszaniem się. Wiele z nich doświadczyło izolacji, strachu, depresji lub stresu. Brak dostępu do opieki medycznej sprawił, że ludzie nie mają odpowiedniego leczenia lub przerwali leczenie chorób przewlekłych.  

Zapotrzebowanie na opiekę medyczną i wsparcie zdrowia psychicznego jest szczególnie duże w społecznościach wiejskich. Nasze zespoły prowadzą mobilne kliniki, skupiając się na obszarach z uszkodzonymi lub zniszczonymi placówkami medycznymi lub na których ludność pozbawiona jest opieki zdrowotnej. 

Obwód doniecki 

Współpracujemy ze szpitalami i przychodniami znajdującymi się w pobliżu linii frontu w obwodzie donieckim. Chcemy, aby mieli wystarczającą ilość odpowiedniego zaopatrzenia, by mogli kontynuować leczenie pacjentów, nawet jeśli zostaną odcięci od zaopatrzenia przez intensywne walki. Naszym wsparciem obejmujemy podstawową opiekę zdrowotną, leczenie chorób przewlekłych, opiekę dla matek i leczenie urazowe. 

Wyposażamy również niektóre szpitale w „zestawy autonomiczne”, w skład których wchodzą panele słoneczne, generatory i zapasy wody, aby umożliwić im kontynuowanie działalności w przypadku przerwania dostaw prądu lub wody. Takie wyposażenie może pozwolić im na kontynuowanie pracy nawet przez tydzień. 

Zespoły Lekarzy bez Granic prowadzą również ewakuacje medyczne za pomocą ambulansów. Przewozimy pacjentów z 11 szpitali blisko linii frontu do placówek położonych dalej, np. w mieście Dniepr. Karetki dowożą także pacjentów do naszych pociągów medycznych. Do tej pory przetransportowano w ten sposób 400 pacjentów.  

Tetiana, pacjentka Lekarzy bez Granic, została raniona i potrzebuje specjalistycznego leczenia. Ukraina, 2022

Szkolenia dla personelu medycznego

Przeprowadziliśmy szkolenia na wypadek ofiar masowych m.in. w szpitalach w Berehowie, Białej Cerkwi, Dnieprze, Charkowie, Kijowie, Lwowie, Mukaczewie, Odessie, Orichiwie, Winnicy, Zaporożu oraz w szpitalach w Żytomierzu i okolicy. 

Tzw. triaż to system, który pomaga w szybkiej selekcji pacjentów i podziale na tych, którzy są w najcięższym stanie i muszą być leczeni natychmiast, oraz pacjentów w mniej poważnym stanie, którzy mogą poczekać nieco dłużej. 

W niektórych zespołach szkoleniowych Lekarzy bez Granic znaleźli się doświadczeni chirurdzy zajmujący się urazami wojennymi, którzy przeprowadzili dodatkowe praktyczne szkolenie z technik chirurgicznych usuwania pocisków i odłamków oraz oczyszczania ran. 

Obszary działań wojennych

Działania wojenne w Ukrainie nie ustają, szczególnie na wschodzie i południowym wschodzie kraju. Ranni to często osoby starsze i dzieci. W ostatnich miesiącach miejsca, które uważano za bezpieczne, zostały ostrzelane, przynosząc ofiary i zniszczenia.  

Miliony ludzi potrzebują wsparcia w całej Ukrainie, w tym osoby przesiedlone żyjące w niepewnych warunkach, osoby starsze, z niepełnosprawnościami, te, które nie mogą opuścić swoich domów. Poważnym problemem pozostają potrzeby związane ze zdrowiem psychicznym. 

Czytaj więcej

U Jeana (imię zmienione) zdiagnozowano HIV w 2010 r. W 2019 r. po raz pierwszy był hospitalizowany. Kilka tygodni później musiał pilnie wrócić do szpitala. Demokratyczna Republika Konga, 2019

Dzień HIV/AIDS: Duże postępy, równie duże wyzwania w Demokratycznej Republice Konga

Dziecko biegnie między namiotami w obozie Al-Hol w północno-wschodniej Syrii. Syria, 2021

Syria: trudna sytuacja w obozie Al-Hol [RAPORT]

Ruszyła kampania „Ratujemy życie z Twoją pomocą”

Dzieci leczone w centrum żywienia terapeutycznego w Szpitalu Regionalnym w Heracie. Afganistan, 2021

List do darczyńców: Ratujemy życie z Twoją pomocą