Ukraina: fizjoterapeuci z doświadczeniem w Afganistanie i Gazie pomagają w Ukrainie
Wskutek inwazji rosyjskiej na pełną skalę, Ukraina stała się najbardziej zaminowanym krajem na świecie. Wpłynęło to na wzrost liczby osób z niepełnosprawnościami ruchowymi, a co za tym idzie – wzrost zapotrzebowania na fizjoterapię.
W odpowiedzi na rosnące potrzeby, w połowie 2022 roku rozpoczeliśmy projekt ukierunkowany na wczesną rehabilitację pacjentów rannych w wyniku działań wojennych w szpitalach w Winnicy i Kijowie. Do tych ośrodków ewakuowani są pacjenci z najbardziej dotkniętych konfliktem obszarów Ukrainy. Współpracując z Ministerstwem Zdrowia i Ministerstwem Spraw Wewnętrznych, nasze zespoły medyczne rozpoczęły wdrażanie nowych podejść do rehabilitacji.
– Fizjoterapia nie jest dobrze rozwinięta w Ukrainie. Nie ma wystarczającej liczby fizjoterapeutów – mówi Viktoriia Vantsarovska, fizjoterapeutka, która dołączyła do Lekarzy bez Granic rok temu. -Urazy, które leczymy, to amputacje, wielokrotne urazy i urazy nerwów. Na początku bardzo trudno było mi zaakceptować psychicznie to, co widzę. Nigdy wcześniej nie spotkałam się z takimi urazami związanymi z wojną.
Aby wesprzeć kompetencje lokalnego personelu medycznego, jako Lekarze bez Granic zaprosiliśmy fizjoterapeutów z doświadczeniem w międzynarodowych konfliktach zbrojnych (wyniesionym z Afganistanu, Jemenu, Gazy czy Sudanu) do podzielenia się wiedzą na temat najnowszych technik fizjoterapii. Ci przeprowadzili dziesiątki szkoleń z nowoczesnych metod rehabilitacji fizycznej.
Od czasu rozpoczęcia projektu rehabilitacji przeprowadziliśmy ponad 19 000 sesji fizjoterapii z 668 pacjentami.
– Wyjaśniamy naszym pacjentom: jeśli będziesz wykonywać nasze ćwiczenia, będziesz w stanie ponownie stać się niezależnym. Kiedy widzisz postępy, a pacjenci się nie poddają, chcesz nadal im pomagać – mówi Viktoriia. – Kiedy wracają z protezą, zdaję sobie sprawę, że moja praca nie idzie na marne i jestem naprawdę szczęśliwa.
Jednym z tych pacjentów jest Andrii, który był leczony w szpitalu w Winnicy.
- W lipcu nadepnąłem na minę lądową w obwodzie donieckim i od tego czasu przeszedłem sześć operacji. Amputowano mi prawą nogę, mam też uszkodzony nerw w lewej ręce. Fizjoterapeuci zawsze próbują nowych aktywności i podejść, aby mi pomóc. Bez fizjoterapeutów byłbym unieruchomiony – mówi Andrii.
Ponad 2,5 tysiąca sesji psychologicznych i aktywizacja społeczna
W ramach projektu rehabilitacji nasze zespoły zapewniały pacjentom również opiekę psychologiczną. Wsparcie psychologiczne pomaga uporać się z traumatycznymi doświadczeniami, zyskać motywację do kontynuowania fizjoterapii oraz lepiej zaakceptować i dostosować się do nowego ciała i warunków życia. Łącznie przeprowadziliśmy 2638 sesji psychologicznych dla 508 pacjentów, a także 110 psychospołecznych zajęć grupowych.
Aby podtrzymać morale pacjentów i motywację podczas długiej rehabilitacji, organizowaliśmy dla pacjentów aktywności poza szpitalami – wycieczki do kin czy do zoo. Takie wyjścia pokazują, że mimo niepełnosprawności mogą dalej uczestniczyć w życiu i robić to, co robili przed odniesieniem obrażeń.
FIZJOTERAPIA DLA PACJENTÓW I PACJENTEK W CZERKASACH
Po utworzeniu placówek i świadczeń rehabilitacyjnych w Winnicy i Kijowie oraz zapewnieniu 18-miesięcznej opieki nad pacjentami i budowaniu potencjału personelu, w grudniu 2023 r. Lekarze bez Granic przekazali te projekty Mehad, francuskiej organizacji pozarządowej zarządzającej projektami zdrowotnymi i rozwojowymi. Wszyscy ukraińscy specjaliści ds. zdrowia działający w tym projekcie – w tym fizjoterapeuci i psychologowie – są utrzymywani przez Mehad, a my przekazaliśmy sprzęt medyczny i biurowy, a także dwa pojazdy, aby wspierać kontynuację działań rehabilitacyjnych.
W związku z trwającą wojną na Ukrainie, obrażenia spowodowane minami lądowymi, eksplozjami i ostrzałem są nadal stałe, a zapotrzebowanie na usługi rehabilitacyjne pozostaje wysokie. Nadal wspieramy Ministerstwo Zdrowia, zapewniając szkolenia z zakresu fizjoterapii i wsparcie techniczne dla szpitali w obwodzie żytomierskim, a także wdrażając nowy projekt rehabilitacji pacjentów rannych w wyniku wojny, w Czerkasach.
Z racji tego, że Czerkasy znajdują się w centrum Ukrainy i dość blisko linii frontu, wielu pacjentów przybywa tam w ciągu pierwszych dni od odniesienia obrażeń. Nasze zespoły rozpoczynają rehabilitację wkrótce po operacji lub amputacji kończyny, co ma kluczowe znaczenie dla procesu powrotu do zdrowia. Jeśli fizjoterapia zostanie opóźniona, stawy mogą zostać unieruchomione, co może uniemożliwić korzystanie z protez w przyszłości.
