25-letnia Aliyah urodziła się i dorastała na starym mieście Hebronu. W 2015 r. izraelska armia uznała jej sąsiedztwo za "zamkniętą strefę wojskową". Od tego czasu tylko zarejestrowani mieszkańcy mogą wjeżdżać na jej teren. Kiedy wyszła za mąż, wyjechała i obecnie mieszka poza tym obszarem, podczas gdy reszta jej rodziny tam pozostała.
© Laora Vigourt/MSF
25-letnia Aliyah urodziła się i dorastała na starym mieście Hebronu. W 2015 r. izraelska armia uznała jej sąsiedztwo za "zamkniętą strefę wojskową".

Hebron: przemoc, wysiedlenia i strach

Rośnie liczba zabitych i rannych na Zachodnim Brzegu. Pogarsza się zdrowie i stan psychiczny poddanej represjom ludności.  

W cieniu tragicznej dla ludności cywilnej wojny w Strefie Gazy eskaluje również przemoc wobec Palestyńczyków i Palestynek mieszkających na Zachodnim Brzegu. Represje wobec ludności obejmują przymusowe eksmisje, wyburzenia domów i wysiedlenia, przeszukania i aresztowania, ograniczenia w poruszaniu się oraz zastraszanie i przemoc ze strony izraelskich osadników wspieranych przez izraelskich żołnierzy. W wyniku tych działań, od 7 października 2023 roku do 2 stycznia 2024 na Zachodnim Brzegu i we Wschodniej Jerozolimie zginęło już ponad 300 osób, a blisko 4 000 zostało rannych. Ponad 1700* osób zostało przymusowo przesiedlonych. Wśród nich prawie połowę stanowią dzieci.  

 – Sytuacja jest tu zła od lat. Izraelscy żołnierze przeszukują i demolują nasze domy dzień i noc, aresztują ludzi bez żadnego ostrzeżenia. Od 7 października jest znacznie gorzej, nie ma litości. Ludzie w mojej społeczności żyją w ciągłym strachu – mówi Alma**, Palestynka z Hebronu, największego palestyńskiego miasta na Zachodnim Brzegu Jordanu. Jej mieszkanie zostało niedawno zniszczone przez izraelskich żołnierzy.  

Nie mogę porównać dzisiejszego poziomu intensywności [represji] do tego sprzed [wojny]. To tak, jakby izraelscy osadnicy i armia nie mieli żadnych ograniczeń – mówi Aliyah**, Palestynka z Tel Rumeidy. – Jestem w ciąży, a dziś rano żołnierze poprosili mnie o trzykrotne przejście przez urządzenie rentgenowskie [na punkcie kontrolnym]. Prosiłam, żebym nie przechodziła, dla bezpieczeństwa mojego dziecka, ale nie słuchali – jakby nawet nie wierzyli, że jestem w ciąży – mówi Aliyah.  

Hebron jak więzienie

ycie mieszkańcom Zachodniego Brzegu utrudniają kontrole i ograniczenia w przemieszczaniu się. Szczególnie w Hebronie, w obszarze znanym jako H2. Działa w nim 21 stałych punktów kontrolnych, otwartych obecnie jedynie przez godzinę rano i godzinę wieczorem, i w nie każdy dzień tygodnia. W efekcie wielu mieszkańców jest niemal uwięzionych w swoich domach. Restrykcje te drastycznie ograniczają też dostęp do pomocy medycznej. 

– W październiku, ze względu na poważne ograniczenia w przemieszczaniu się i ryzyko przemocy wobec pacjentów, jak i personelu medycznego, zaobserwowaliśmy 78-procentowy spadek liczby konsultacji medycznych przeprowadzonych przez nasz zespół, w porównaniu z poprzednim miesiącem – mówi Simona Onidi, koordynatorka projektu Lekarzy bez Granic w Hebronie.  

W obszarze H2 w Hebronie znajduje się tylko jedna placówka medyczna prowadzona przez palestyńskie Ministerstwo Zdrowia dla pacjentów z ostrymi i przewlekłymi schorzeniami. Od 7 października pracownicy Ministerstwa Zdrowia nie mają dostępu do tego obszaru, ludzie pozostają więc bez opieki zdrowotnej. Obecnie żadna inna organizacja poza Lekarzami bez Granic nie może działać na tym obszarze.  

Represje w Masafer Jatta

Od 7 października nasiliły się również represje wobec mieszkańców osad palestyńskich w Masafer Jatta. Eksmisje, wyburzenia domów i ograniczenia w przemieszczaniu się również tam drastycznie utrudniają ludziom dostęp do opieki zdrowotnej.  

W odpowiedzi na tę sytuację od listopada mobilne kliniki Lekarzy bez Granic rozszerzyły swoją działalność i docierają również do odległych wiosek w tym górzystym, pustynnym terenie. W listopadzie i grudniu 2023 roku personel mobilnych klinik Lekarzy bez Granic przeprowadził ponad 1900 konsultacji medycznych w 10 lokalizacjach. 

Wraz ze wzrostem liczby punktów kontrolnych i godzin policyjnych, dostęp do placówek medycznych stał się bardzo trudny – mówi Juan Pablo Nahuel Sanchez, referent medyczny projektu Lekarzy bez Granic w Hebronie. – Spotykamy pacjentów, którzy nie widzieli lekarza od tygodni lub miesięcy. Najczęstszymi schorzeniami są infekcje dróg oddechowych i choroby przewlekłe. Leki są drogie, ale bez ubezpieczenia zdrowotnego pacjenci nie mają jak za nie zapłacić.

Trauma dorosłych i dzieci

Lekarze bez Granic obserwują wyraźne pogorszenie stanu zdrowia psychicznego ludzi. Dlatego – prócz podstawowych konsultacji medycznych personel organizacji prowadzi wsparcie w zakresie zdrowia psychicznego, w tym pierwszą pomoc psychologiczną, doradztwo i psychoterapię. 

Uderzające jest to, że leczymy nie tylko zaburzenia stresu pourazowego, ale także ciągłą traumę. Osoby codziennie doświadczają ciągłego narażenia na traumatyczne wydarzenia, co utrudnia znalezienie ulgi – mówi psycholog Lekarzy bez Granic. 

Pogorszenie stanu zdrowia psychicznego dotyczy nie tylko na tych, którzy są w stanie zrozumieć zakres i wpływ przemocy spowodowanej okupacją. Nawet niemowlęta i małe dzieci wykazują objawy lęku, takie jak moczenie nocne czy koszmarne sny. 

– To łamie mi serce, że wychowuję dzieci w takim środowisku – mówi Aliyah. – Wiesz, co moja córka powiedziała mi pewnego dnia? „Mamo, tak się boję” – a ma dopiero dwa lata. 

***

*Dane za OCHA (Biuro Narodów Zjednoczonych ds. Koordynacji Pomocy Humanitarnej), za okres od 7 października 2023 do 2 stycznia 2024. 

**Imiona osób, z którymi przeprowadzono wywiady, zostały zmienione ze względów bezpieczeństwa. 

Lekarze bez granic NA ZACHODNIM BRZEGU

Lekarze bez Granic są obecni na Zachodnim Brzegu Jordanu od 1988 roku. Dziś organizacja prowadzi działalność w Hebronie, Nablusie i Dżeninie. Zespoły Lekarzy bez Granic prowadzą programy wsparcia zdrowia psychicznego, zapewniają pomoc medyczną i podstawową opiekę zdrowotną za pośrednictwem mobilnych klinik. Prowadzą szkolenia dla placówek opieki zdrowotnej i szpitali w zakresie działania w sytuacji masowych wypadków, szybkiego reagowania i triażu pacjentów. 

Oprócz rozszerzenia działalności medycznej, od 7 października nasz zespół zintensyfikował działania edukacyjne oraz dystrybucję artykułów pomocowych, zestawów higienicznych i paczek żywnościowych dla wewnętrznie przesiedlonych mieszkańców Strefy Gazy oraz mieszkańców Zachodniego Brzegu Jordanu dotkniętych przemocą i przymusowymi wysiedleniami.

News

Hajira Mohammadi, położna Lekarzy bez Granic, bada sześcioletnią Sabzinę, która choruje na grzybicę i niedożywienie. Sabzina przyszła do ośrodka zdrowia w Jalmish, w dystrykcie Shebar w prowincji Bamian. Afganistan, 2023, zdjęcie: Nava Jamshidi

Barometr Humanitarny: Polskę stać na pomaganie

Więcej
Lidia Bazualyeva pochodzi z Chersonia, zakończyła leczenie w ośrodku Lekarzy bez Granic, Ukraina 2024, zdjęcie: Fanny Hostettler/MSF

Ukraina: wsparcie zdrowia psychicznego po traumie wojennej

Więcej
Zdjęcie przedstawia pracownika Lekarzy bez Granic zajmującego się leczeniem diagnozowaniem i leczeniem gruźlicy

W leczeniu gruźlicy Europa zostaje w tyle

Więcej
Widok na zmilitaryzowaną granicę polsko-białoruską. Od listopada 2022 roku Lekarze bez Granic zapewniają pomoc medyczną uchodźcom na Podlasiu, we współpracy z aktywistami i innymi organizacjami społecznymi. Polska, 2024

Polska: strefa buforowa może utrudnić niesienie pomocy [OŚWIADCZENIE]

Więcej
Lekarze bez Granic. W Szpitalu Niepokalanego Poczęcia w Les Cayes pracownicy Lekarzy bez Granic prowadzą fizjoterapię dla pacjentów rannych w trzęsieniu ziemi, pomagając im odzyskać siłę i mobilność. Haiti, 2021

Barometr Humanitarny: Polacy wciąż chcą pomagać [RAPORT]

Więcej
Ludzie pracujący w młynie ryżowym znajdującym się przy wjeździe do miasta Makurdi, stolicy stanu Benue, przesiewają ryż i oddzielają ziarna.

Nigeria: życie codzienne jest walką. Historie przemocy seksualnej  

Więcej
Przesiedleni Palestyńczycy przenoszą się z Rafah do Chan Junus. Strefa Gazy, 2024

Strefa Gazy: nasila się izraelska ofensywa na Rafah 

Więcej
Szpital Nassera w Strefie Gazy, 2023

Strefa Gazy: zdrowie psychiczne pracowników medycznych 

Więcej
Shereen opowiedziała o strasznej drodze, jaką przebyła z trojgiem swoich dzieci z północnej Gazy. Strefa Gazy, 2024

Strefa Gazy: dewastacja opieki medycznej w Rafah [RAPORT]

Więcej
Widok na Dolmas 18, obszar Port-au-Prince, po walkach między grupami zbrojnymi a siłami policji. Haiti, 2024

Haiti: zwiększamy skalę działań w Port-au-Prince  

Więcej
Uchodźcy Rohingya rozmawiają na ulicy w obozie Cox’s Bazar. Bangladesz, 2023

Cox’s Bazar: codzienne życie w obiektywie Rohingya [GALERIA ZDJĘĆ]

Więcej
Palestyński oficer obrony cywilnej ranny w izraelskich atakach jest poddawany resuscytacji w szpitalu Al-Shifa w Strefie Gazy (16.10.2023).

Strefa Gazy: wystąpienie przed Radą Bezpieczeństwa ONZ

Więcej
Ludzie, którzy dotarli do Białorusi, pochodzą z różnych krajów, w tym z miejsc ogarniętych wojną domową oraz dotkniętych niestabilnością i przemocą. Białoruś, 2024

Białoruś: brutalne pobicia, zamykanie w obozach, pushbacki 

Więcej
Portret Charity Nyakio Kamau. Zdjęcie: Allan Gichigi

Pamiętam jednego małego chłopca – relacja Charity

Więcej
Z wtorku na środę, 20-21 lutego 2024 roku, podczas izraelskiej ofensywy w Al Mawasi (Chan Junus) w Strefie Gazy zginęło dwóch członków rodziny pracownika Lekarzy bez Granic, a sześć osób zostało rannych. Zdecydowanie potępiamy ten atak

Strefa Gazy: potępiamy atak na schronienie w Al Mawasi

Więcej
Około 200 osób z dwóch łodzi w niebezpieczeństwie zostało uratowanych rankiem 9 maja. Zaraz po akcji ratunkowej widzieliśmy libijską straż przybrzeżną nawigującą w bardzo bliskiej odległości od Geo Barents. Morze Śródziemne, 2022

Spójrz na moją twarz. Konsekwencje polityk migracyjnych UE [GALERIA ZDJĘĆ]  

Więcej
Zniszczenia w Gazie, 2023.

Strefa Gazy: Co robimy, patrząc na tragedię  

Draginjia Nadaždin, dyrektorka polskiego biura Lekarzy bez Granic, o pomocy w Strefie Gazy. „Boimy się zapadającego zmroku”. To proste zdanie, wypowiedziane przez tłumaczkę Lekarzy bez Granic ze Strefy Gazy, przychodzi do mnie co wieczór.    Israa, bo tak ma na imię, schroniła się z rodziną, obecnie nie pracuje. Ale część pracowników i pracowniczek Lekarzy bez Granic…
© Mohammed Baba